Nieuws

Veelgestelde vragen over de scholensluiting en het coronavirus

Terug
Twintig veelgestelde vragen beantwoord door ons Team Juridisch. (Update 08/05/2020)

Wat gaat er gebeuren op de scholen?
Bij de persconferentie van 6 mei heeft Mark Rutte namens het kabinet de nieuwe maatregelen aangekondigd.   
Voor het onderwijs geldt in het kort het volgende:
-    Vanaf 11 mei openen de scholen in het basisonderwijs, inclusief het speciaal (basis)onderwijs, de dag- en gastouderopvang.
-    Vanaf 2 juni openen de scholen in het voortgezet onderwijs (de manier waarop wordt nog verder uitgewerkt)
-    Vanaf 15 juni kan, als het virus onder controle blijft, het middelbaar beroepsonderwijs (mbo) weer examens afnemen en praktijklessen geven. Er wordt een plan gemaakt om te zijner tijd het mbo verder open te stellen en ook het hoger onderwijs weer te openen.

Voor sport en spel geldt in het kort het volgende:
-    Kinderen tot en met 12 jaar kunnen onder begeleiding buiten samen sporten, bewegen en activiteiten volgen.
-    Jongeren van 13 tot en met 18 jaar mogen onder begeleiding buiten sporten met elkaar, maar dan met 1,5 meter afstand ertussen.
-    Vanaf 11 mei is buiten sporten in groepen voor alle leeftijden toegestaan, als er 1,5 meter afstand tot elkaar kan worden gehouden. Geen wedstrijden, geen gezamenlijke kleedkamers of douches.
-    Vanaf 1 september zijn alle contactsporten en binnensporten weer mogelijk voor alle leeftijden. Sportwedstrijden kunnen plaatsvinden zonder publiek.

Zie voor een compact overzicht van de huidige en toekomstige aanpassingen de factsheet van de rijksoverheid.

De Werkgroep Protocol Bewegingsonderwijs start vanaf 11 mei met het opstellen van het Protocol Lichamelijke Opvoeding ten behoeve van de heropening van het voortgezet onderwijs en het voortgezet speciaal onderwijs per 2 juni.
Een gedeelte van de scholen is ook na 11 mei dus nog gesloten (VO, mbo etc). Wat gaat er in deze weken gebeuren?
Scholen gaan door met het geven van onderwijs op afstand en bereiden zich daarnaast voor op de herstart van het fysiek onderwijs. Ook verzorgen scholen opvang voor kinderen van ouders in cruciale beroepen en voor kwetsbare kinderen.


Hoe zit het met de opvang van leerlingen met ouders in cruciale beroepen
Voor kinderen van ouders in cruciale beroepsgroepen, zoals de zorg, onderwijs, politie, openbaar vervoer en brandweer is er wel noodopvang in de school en het kinderdagverblijf. Hierdoor kunnen hun ouders blijven werken. Ook is er opvang voor kwetsbare kinderen. Deze opvang is zonder extra kosten. Lees hier meer over de opvang van leerlingen met ouders in cruciale beroepen.  

De scholen zijn dus nog gedeeltelijk dicht (verschil tussen VO en PO). Wat gaat er in deze periode gebeuren?
Docenten en onderwijspersoneel dat niet ziek is, kunnen naar school. Zij kunnen weer aan de slag met het opstarten en geven van het onderwijs en zij zijn nodig voor de opvang van kinderen van de ouders die werken in cruciale beroepsgroepen. Zit je in een risicogroep (bijvoorbeeld vanwege medische redenen) dan raden we je aan dit meteen met je werkgever (en eventueel de bedrijfsarts) te bespreken. Het kan dan verstandiger zijn om andere taken te verrichten dan het geven van fysiek onderwijs. Zie ook de vraag “Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik tot de risicogroep behoor?”  

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik mij zorgen maak over mijn eigen gezondheid?
Onderwijspersoneel dat gezond is, is in principe beschikbaar voor het verzorgen van het onderwijs op de school. Het is wel verstandig om eventuele zorgen met jouw werkgever bespreekbaar te maken en te zoeken naar oplossingen.

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik tot de risicogroep behoor?
Aan de hand van de RIVM-richtlijnen kan bepaald worden of je medisch kwetsbaar bent. Deze richtlijnen vind je hier. Personeelsleden die in een risicogroep vallen, kunnen worden vrijgesteld van werk op school (keuze werknemer in overleg met de werkgever).  

Advies KVLO: Behoor je tot de risicogroep dan is het raadzaam om dit met jouw werkgever te bespreken. Geef daarbij aan dat je beschikbaar bent om bijvoorbeeld thuis werkzaamheden te verrichten. Indien er discussie tussen jou en jouw werkgever ontstaat, dan is het verstandig naar de bedrijfsarts te gaan. Premier Rutte heeft op 21 april aangegeven dat leerkrachten die binnen de risicogroep vallen niet voor de groepen met kinderen hoeven te staan. Bij een verder oplopende discussie is het verstandig contact op te nemen met de juristen van de KVLO.


Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik met iemand leef die volgens de RIVM-richtlijnen ernstige klachten heeft?
Personeelsleden met gezinsleden die in een risicogroep vallen kunnen vrijgesteld worden van werk op school (keuze medewerker in overleg met de werkgever)

Advies KVLO: Bespreek deze zorgen met jouw werkgever en zoek met elkaar naar maatwerkoplossingen. Denk daarbij aan thuiswerken of het ruilen van werkzaamheden met collega’s. Lukt dit niet, dan raden we jou aan de hygiënevoorschriften zo goed als mogelijk op te volgen, zeker wanneer je thuiskomt van het werk.


Moet ik uren inhalen als ik vanwege het coronavirus niet kan werken?
Schoolbesturen kunnen je niet verplichten uren in te halen. Het niet kunnen werken is in dit geval overmacht en komt op grond van de wet in principe voor rekening en het risico van de werkgever.

Mag mijn werkgever salaris inhouden als ik ziek ben?
Als je ziek bent door het coronavirus, dan gelden de gewone regels voor loondoorbetaling bij ziekte. Dat betekent dat je recht hebt op de doorbetaling van je loon.

Mag mijn schoolbestuur mij verplichten aanwezig te zijn op school?
Maak je je zorgen over besmetting, maar is er geen verhoogd risico? In dat geval kan je werkgever in principe van je vragen om gewoon te werken op de plek waar je dat normaal gesproken ook doet. Het niet verschijnen op het werk kan worden gezien als werkweigering. We adviseren je om met je werkgever in gesprek te gaan om je zorgen te bespreken. Jullie kunnen dan misschien afspraken maken die voor beiden goed passen. Het is overigens verstandig om bij de keuze om wel of niet thuis te blijven het advies van het RIVM op te volgen.

Kan mijn werkgever mij verplichten online les te geven?
Werkgevers hebben een wettelijke instructiebevoegdheid. In de wet staat dat je je als werknemers moet houden aan instructies van de werkgever omtrent het verrichten van de arbeid. De instructie kan worden gegeven aan een werknemer individueel of aan een groep werknemers, of aan alle werknemers. De instructie om in deze situatie bepaalde lessen online te verzorgen kunnen vallen onder dit wettelijke instructierecht. Daarbij blijft het een onderwijsactiviteit die onder de verantwoordelijkheid van de school moet worden uitgevoerd. De school is dus aanspreekbaar op inhoud, vorm en uitvoering van die activiteit.

Voor ideeën en uitwisselingen voor online lesgeven zie ook de sites van de verschillende vakverenigingen van de FvOv.


Kan mijn werkgever mij tijdens coronacrisis andere werkzaamheden opdragen?
Uitgangspunt blijft dat je werkzaamheden uitoefent die passen binnen de functie waarvoor je bent aangesteld. Gezien de bijzondere situatie (coronacrisis) kan je werkgever je (waar dat in redelijkheid van je gevergd kan worden) tijdelijk andere werkzaamheden opdragen (die buiten je gebruikelijke takkenpakket vallen).   

Ik moet online lesgeven vanwege het coronavirus maar ik heb geen computer thuis. Wat nu?
De werkgever is wettelijk verantwoordelijk voor de werkplek van de werknemer, dit geldt ook in het geval van thuiswerken. De werkgever dient daarbij alle materialen die nodig zijn om de functie goed en veilig uit te kunnen oefenen ter beschikking te stellen.

Als ik ziek ben, moet ik me dan melden bij een bedrijfsarts?
Indien je vanwege medische redenen niet kunt werken, is het verstandig om jezelf volgens de regels uit het verzuimprotocol ziek te melden. Op verzoek van de werkgever kun je opgeroepen worden om de bedrijfsarts te bezoeken. Dat is vaak binnen zes weken. In het geval van besmetting met het coronavirus kunnen, omwille van mogelijke besmettingsgevaren, overigens andere voorschriften gelden. Denk bijvoorbeeld aan telefonisch contact met de bedrijfsarts. Overleg altijd met jouw werkgever en de arbodienst.

Kan mijn werkgever mij verplichten vakantieverlof op te nemen vanwege het coronavirus?
Nee, je werkgever kan dit niet verplichten. Je behoudt in principe het recht op loon en hoeft ook geen vakantiedagen op te nemen.

Wat is de verantwoordelijkheid van mijn werkgever?
Je werkgever is verantwoordelijk voor een veilige en gezonde werkplek. Dit bekent dat de risico’s op besmetting in kaart moeten worden gebracht en vervolgens moeten passende maatregelen genomen worden om de kans op besmetting te minimaliseren. Denk aan voldoende zeep, tissues en het extra schoonmaken van toetsenborden, deurklinken en telefoons. De kosten voor deze middelen zijn voor rekening van de werkgever. Vraagt je werkgever om zelf middelen te kopen, dan moet hij die kosten aan je vergoeden.

De school is helemaal of gedeeltelijk dicht. Wat zijn mijn rechten?
In principe heb je recht op loondoorbetaling, omdat dit onder het risico van de werkgever valt. Wel dien je beschikbaar te blijven voor niet tijd- en plaatsgebonden werkzaamheden, voor zover dit redelijkerwijs mogelijk is. Met andere woorden: jouw werkgever mag van je vragen om thuis lessen voor te bereiden, na te kijken of bepaalde taken uit te oefenen.

Kan mijn werkgever mij nu verzoeken in de zomervakantie onderwijs te geven?
Nee, de vakantieperioden- en rechten blijven hetzelfde. Ook nu werk je door (wellicht op een andere locatie en een andere vorm) en je hoeft dus geen dagen in te halen.

Wat zijn de gevolgen van het thuiswerken voor mijn reiskostenvergoeding (woon- werkverkeer)?
-    In de CAO VO staat: “Indien door een werknemer over een aaneengesloten tijdvak van meer dan een week anders dan in verband met vakantieverlof niet is gereisd tussen de woning en het gebouw of de gebouwen, wordt de aan de werknemer toe te kennen tegemoetkoming in de reiskosten vanaf de tweede week naar evenredigheid verlaagd.”
-    In de cao PO staat: “Wanneer er door de werknemer anders dan in verband met vakantieverlof gedurende een periode van twee weken niet wordt gereisd naar de plaats van tewerkstelling, wordt de aan de werknemer toe te kennen tegemoetkoming vanaf de derde week stopgezet”
-    In de cao MBO staat: “De werkgever stelt de tegemoetkoming afhankelijk van de feitelijk gereisde kilometers tussen de woning en de plaats waar de werkzaamheden daadwerkelijk worden verricht en van het aantal dagen dat per week feitelijk naar die plaats wordt gereisd.”
Op grond van bovenstaande regelingen kan de reiskostenvergoeding dus worden stopgezet of aangepast (aan de feitelijke situatie).


Ik zit in het tweede ziektejaar, ik ben aan het re-integreren en ik kan alweer gedeeltelijk aan de slag. Maar ik kan door de coronasituatie nu geen werkzaamheden verrichtten. Wat betekent dit voor mijn salaris?
Gedurende het eerste ziektejaar heb je in beginsel recht op 100% van je salaris. Gedurende het tweede ziektejaar heb je recht op 70% van je salaris. Voor het gedeelte van je dienstverband waarvoor je tijdens het tweede ziektejaar arbeid verricht (niet zijnde vrijblijvende arbeid op therapeutische basis) dien je 100% van je salaris te ontvangen. Ben je medisch gezien gewoon in staat die arbeid te verrichten maar is dat door de coronasituatie niet mogelijk (sluiting scholen) dan is dit in principe een risico van de werkgever. Voor het gedeelte van je dienstverband waarover je in staat bent arbeid te verrichten dien je ook het tweede ziektejaar je volledige salaris te ontvangen. Is er onduidelijkheid over welk gedeelte van je dienstverband je arbeid kan verrichten dan dient de bedrijfsarts daarover (op basis van zijn/haar medische expertise) duidelijkheid te geven (in de vorm van een rapportage/advies). In veel gevallen was er al sprake van een opbouwschema (re-integratieschema) van vóór de coronasituatie, in deze gevallen dient dit opbouwschema als handvat gebruikt te worden om te bepalen over welk deel van het dienstverband je 100% salaris dient te ontvangen (in het eerste ziektejaar ontvang je altijd 100% van je salaris).

FAQ Bewegingsonderwijs
Aanvullend en aansluitend op bovenstaande heeft de KVLO ook een lijst met veelgestelde vragen over bewegingsonderwijs opgesteld. De betreffende vragen en antwoorden kunnen als handvat gebruikt worden bij het vormgeven van het bewegingsonderwijs op school (besloten is dat vanaf 11 mei de scholen in het basisonderwijs en speciaal basisonderwijs weer hun deuren openen). Naast een overzicht van veelgestelde vragen (FAQ) is er en een overzicht van leerlijnen die buiten gegeven kunnen worden.

FAQ Rijksoverheid
Neem aanvullend op onderstaande vragen en antwoorden ook de veelgestelde vragen met antwoorden van de Rijksoverheid door (deze gaan specifiek over het heropenen van de scholen in het basisonderwijs en speciaal basisonderwijs).

Team Juridisch van de KVLO


Meer veelgestelde vragen (FAQ)

 

Ik heb een vraag!
Juridisch
0306937678
Onderwijs
0306937674
Aankomende activiteiten
06
sep
Startdag van de master LO en...
Agendapunt bekijken
15
sep
Leerplanontwikkeling...
Agendapunt bekijken
20
sep
Online cursus ‘Van start met...
Agendapunt bekijken
LO-Magazine
Hèt Magazine vol nieuws,
achtergronden en praktijk...
Lees meer
Is jouw collega al lid?
  • Hoe meer leden we hebben, hoe meer we voor elkaar kunnen krijgen. Ook voor je collega’s die nog geen lid zijn.
  • Lid worden kan via..
Terug naar boven
Een ogenblik geduld alstublieft...