Nieuws

Veelgestelde vragen over LO/bewegingsonderwijs in het VO/PrO

Terug
vanaf 2 juni 2020. Richtlijnen en advies van de KVLO zijn samengesteld in afstemming met en medewerking van de stakeholders LO in het VO, te weten het LO-Platform, ALO’s, FvOv, SLO, Mulier Instituut en docenten LO. (Laatste update: 25 mei 2020)

 

Deze vragen gaan over Lichamelijke Opvoeding (LO) in het voortgezet onderwijs/praktijkonderwijs. Tenzij anders vermeld, gelden dezelfde richtlijnen ook voor de examenvakken BSM (havo/vwo) en LO2 vmbo).

 

De vragen zijn ingedeeld in de categorieën:

  • Algemeen (vraag 1)
  • Binnen/buiten (2)
  • Besmetting voorkomen (3 t/m 8)
  • Rechten en plichten (9 t/m 11)
  • Hygiëne (12 en 13)
  • Kleedkamer (14 en 15) en
  • Overig (16 t/m 22)

 Voor VSO  is een apart protocol.
 

Vragen

 

1.     Mag ik in fysieke vorm LO/bewegingsonderwijs geven?

2.     Mag er LO/bewegingsonderwijs in de gymzaal plaatsvinden of moet dat buiten?

3.     Wat is het advies voor hygiëne voor de lessen LO?

4.     Wat is precies de 1,5 meter richtlijn voor het onderwijs?

5.     Kan ik fysiek hulpverlenen?

6.     Is het voor mij veilig om les te geven?

7.     In het protocol staat dat er geen beveiligingsmiddelen worden gebruikt zoals mondkapjes in het onderwijs. Maar als ik dit wel wil, mag het dan wel?

8.     Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik mij zorgen maak over mijn eigen gezondheid?

9.    Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik tot de risicogroep behoor?

10.  Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik met iemand samenwoon die volgens de RIVM-richtlijnen ernstige klachten heeft?

11.  Hoe zit het met hygiënemaatregelen?

12.  Moet ik beschermende kleding dragen tijdens lessen LO/bewegingsonderwijs?

13.  Wat is het advies rondom kleedkamergebruik?

14.  Mogen kinderen zich gewoon omkleden?

15.  Gaan kampen, sportdagen en excursies nog door?

16.  Mijn school geeft geen LO/bewegingsonderwijs omdat kernvakken als prioriteit worden gezien. Welke argumenten zijn er om wel bewegingsonderwijs te geven?

17.  Mogen stagiaires weer lesgeven of helpen bij het lesgeven?

18.  Mogen kinderen van 11 en 12 jaar die in klas 1 zitten wel naar school of gelden voor hen andere regels?

19.  Mag ik als VO-vakleerkracht lesgeven bij een basisschool bij mij in de buurt, zolang er in het VO geen lessen gegeven worden?

 


Antwoorden

 

Algemeen

Mag ik in fysieke vorm LO/bewegingsonderwijs geven?

  • Geef je les in het VO? Niet tot 1 juni, wel vanaf 2 juni. Op afstand lesgeven is mogelijk.
  • Geef je les in het VSO? Niet tot 1 juni, wel vanaf 2 juni.
  • Geef je les in het Praktijkonderwijs? Niet tot 1 juni, wel vanaf 2 juni.

 

Binnen/buiten

Mag ik LO/bewegingsonderwijs geven in de gymzaal of moet dit buiten?

De lessen LO in het VO-PrO worden einde schooljaar (juli 2020) alleen buiten gegeven.

Het is niet toegestaan binnen (in een gymzaal/sporthal) les te geven. Dit omdat binnensport mogelijk een verhoogd risico op verspreiding van het coronavirus geeft bij deze leeftijdsgroep.

Te allen tijde moeten docent en leerling en leerlingen onderling 1.5 meter afstand bewaren.

Praktische activiteiten zoveel mogelijk aanpassen, waarbij 1.5 meter afstand tussen docent en leerling en tussen leerlingen onderling gewaarborgd blijft. Als dit niet kan, worden bepaalde onderdelen waar mogelijk op een andere manier georganiseerd en/of online aangeboden.

 

 


Besmetting voorkomen

Wat is het advies voor hygiëne voor de lessen LO?

  • Voor en na de les handen wassen.
  • De contactpunten van materialen moeten op dagelijkse basis schoongemaakt worden, eventueel na elke les. Voor LO in het VO na elke les schoonmaken met water en zeep/allesreiniger (niet desinfectiemiddel).
  • De leraar gebruikt zijn eigen (gemarkeerde) materialen.
  • De leerling maakt het eigen te gebruiken materiaal schoon, zoals het handvat van een badmintonracket of hockeystick.

 

Wat is precies de 1.5 meter richtlijn voor het onderwijs?

Voor het VO geldt dat iedereen 1.5 meter afstand moet houden, tussen de leraar en leerling en leerlingen onderling. En uiteraard leraren onderling.  

Voor fysiek contact gelden de volgende algemene richtlijnen:

  • Iedereen wast zijn/haar handen vaak en goed.
  • Er worden geen handen geschud.
  • Hoesten en niezen in de elleboog.
  • Niet aan je gezicht zitten.

 

Kan ik fysiek hulpverlenen?

  • Het is niet mogelijk fysieke hulp te verlenen binnen de 1.5 meter afstand. Activiteiten waarbij fysiek hulpverlenen noodzakelijk is niet aanbieden of zodanig aangepast dat hulpverlenen niet nodig is.
  • Leerlingen mogen elkaar niet aanraken en hulpverlenen in het VO.
  • In noodsituaties altijd ingrijpen en fysieke ondersteuning bieden.
 

 Is het voor mij veilig om les te geven?

Het risico is verantwoord als iedereen zich aan de regels houdt.

Leraren behorend tot de risicogroepen (chronisch ziek, COPD/longziekte, diabetes, hartklachten) gaan nog niet voor de groep staan. Zij werken vanuit huis. Dit in overleg met de werkgever.


In het protocol staat dat er in het onderwijs geen beveiligingsmiddelen zoals mondkapjes worden gebruikt. Maar als ik dit wel wil, mag het dan wel?
Het gebruik van beschermingsmiddelen is niet verplicht gesteld voor onderwijspersoneel, want er is geen noodzaak tot een medische toepassing van beschermingsmiddelen (medische handelingen binnen VSO/PRO uitgezonderd). Dit wil niet zeggen dat je beschermingsmiddelen (zoals een mondkapje of handschoenen) niet mag gebruiken. Het advies is om bij zorg over de eigen gezondheid in gesprek te gaan met de werkgever om zodoende tot een oplossing te komen, waarbij jij met een gerust gevoel les kunt geven.
 

 

Rechten en plichten

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik mij zorgen maak over mijn eigen gezondheid?

Onderwijspersoneel dat gezond is, is in principe beschikbaar voor het verzorgen van het onderwijs op de school. Het is wel verstandig om eventuele zorgen met de werkgever bespreekbaar te maken en te zoeken naar oplossingen.

 

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik tot de risicogroep behoor?

  • Aan de hand van de RIVM-richtlijnen  kan bepaald worden of je medisch kwetsbaar bent.
  • Personeelsleden die in een risicogroep vallen, kunnen worden vrijgesteld van werk op school (keuze werknemer in overleg met de werkgever).


Advies KVLO: Behoor je tot de risicogroep dan is het raadzaam om dit met jouw werkgever te bespreken. Geef daarbij aan dat je beschikbaar bent om bijvoorbeeld thuis werkzaamheden te verrichten. Als er discussie tussen jou en jouw werkgever ontstaat, dan is het verstandig naar de bedrijfsarts te gaan. Premier Rutte heeft op 21 april aangegeven dat leerkrachten die binnen de risicogroep vallen niet voor de groepen met kinderen hoeven te staan. Bij een verder oplopende discussie is het verstandig contact op te nemen met de juristen van de KVLO (juristen@kvo.nl).
 

Kan ik verplicht worden om op school les te geven wanneer ik met iemand leef die volgens de RIVM-richtlijnen ernstige klachten heeft?

Onderwijspersoneel met gezinsleden/ huisgenoten die behoren tot medische risicogroepen krijgen het advies om niet deel te nemen aan het onderwijsproces op locatie (dit is de keuze van de medewerker in overleg met de werkgever). Over de invulling van het werken op afstand voert de werknemer overleg met de werkgever.


Advies KVLO: Bespreek deze zorgen met jouw werkgever en zoek met elkaar naar maatwerkoplossingen. Denk daarbij aan thuiswerken of het ruilen van werkzaamheden met collega’s. Lukt dit niet, dan raden we jou aan de hygiënevoorschriften zo goed als mogelijk op te volgen, zeker wanneer je thuiskomt van het werk.

 


Hygiëne

Hoe zit het met hygiënemaatregelen?

Scholen dragen er zorg voor dat de algemene hygiënevoorschriften van het RIVM zoveel mogelijk worden nageleefd. Denk hierbij aan de aanwezigheid in de gymzaal van:
•    zeep en water (desinfectans zijn niet nodig), papieren handdoekjes, oppervlaktesprays
•    leermiddelen, speelmaterialen, devices en werkplek dienen bij gebruik door meerdere leerlingen elke les te worden schoongemaakt. Minimale frequentie bij LO in het VO is schoonmaken, na elke les
•    individueel gebruikt materiaal (zoals rackets, batjes en sticks) worden voor gebruik door de leerling zelf schoongemaakt
•    de leerkracht raakt alleen met schone handen materialen aan en heeft een aantal gebruiksmaterialen die alleen door hem/haar worden aangeraakt en niet door de leerlinge

 

Moet ik beschermende kleding dragen tijdens lessen LO in het VO?

  • Personeelsleden dragen geen persoonlijke beschermingsmiddelen.
  • In het geval van lichte medische ingrepen zijn er geen persoonlijke beschermingsmiddelen nodig, tenzij het gaat om een handeling waarbij meerdere volwassenen betrokken zijn.
  • Specifiek is de volgende maatregel van kracht: voor verlenen van medische en/of verpleegkundige zorg in het voortgezet speciaal onderwijs en praktijkonderwijs dragen personeelsleden persoonlijke beschermingsmiddelen.

 


Kleedkamer

Wat is het advies omtrent kleedkamergebruik?

  • Toezicht houden in de kleedkamer is maatwerk per kleedkamer.
  • Voor LO in het VO lijkt lesgeven aan halve groepen van maximaal 16 leerlingen haalbaar. Afhankelijk van de kleedkamerruimte moet gekeken worden of de jongens en meisjes in aparte kleedkamers voldoende afstand kunnen houden. Belangrijk is hierbij dat niet twee groepen tegelijk gebruikmaken van dezelfde kleedkamer. Ook moet er voldoende/veel tijd zijn tussen de lessen voor het wisselen van groepen in de kleedkamers.
  • Geen contact met andere klassen/groepen/samenstellingen; maak een strakke logistiek bij wisselingen van ruimte en materiaal.

 
 

Mogen kinderen zich gewoon omkleden?
Ja, maar alleen met kinderen uit de eigen klas. Hier dient dus in het rooster rekening mee te worden gehouden.

Als dit het geval is dan heeft iedere klas een eigen kleedkamer en kan er een regulier doordraai-rooster plaatsvinden (zonder extra tijd tussen de klassen). Er dient wel rekening te worden gehouden met de looproute of timing, zodat klassen elkaar niet in een nauwe gang passeren.

Hierbij zijn de volgende opties mogelijk:

  1. de kleedkamer wordt gesplitst, waardoor twee groepen gebruik kunnen maken van de kleedkamer voor het ophangen van de kleding. De groepen kleden apart van elkaar om en passeren elkaar in de gymzaal/op het sportveld
  2. de kleedkamer wordt gebruikt per groep, waardoor er tijd nodig is tussen het omkleden van beide groepen. Hiermee is de kans dat groepen onderling contact maken miniem, maar gaat wel veel tijd verloren.

Thuis douchen!

Voor LO in het VO worden kleedkamers vaak gebruikt door meerdere groepen. Er zijn ook veel wisselingen, dus afhankelijk van de sportaccommodatie moet gekeken worden hoeveel groepen tegelijk, hoe groot de groepen zijn en wat de aankomst- en vertrektijden zijn van de leerlingen die naar de les LO komen.

 


Overig

Gaan kampen, sportdagen en excursies nog door?

Nee, groepsactiviteiten buiten de school gaan niet door.

 

Mijn school geeft geen LO/bewegingsonderwijs, omdat de kernvakken als prioriteit worden gezien. Welke argumenten zijn er om wel LO/bewegingsonderwijs te geven?

  •  Scholen bepalen zelf de inhoud van het onderwijs. Geadviseerd wordt om het onderwijs te beperken tot de kern van alle vakken, dus inclusief LO. En daar waar mogelijk en verantwoord, in te zetten op vakken met een praktische component (zoals LO) die niet goed op afstand verzorgd kunnen worden.
  • Bewegen heeft een positieve invloed op de leerprestaties en het concentratievermogen van kinderen.
  • Kinderen hebben behoefte aan groepscohesie en aan bewegingsactiviteiten die samenwerking stimuleren. Ze hebben sociale contacten gemist. In een gestructureerde omgeving (de les LO/bewegingsonderwijs) kan doelgericht worden gewerkt aan groepsdynamica (bevordering sociaal emotionele ontwikkeling). 
  • Tijdens de Corona-lockdown blijken de beweegactiviteiten van alle jongeren weken lang op een laag pitje gezet (geen sport, weinig bewegen buiten, veel schermtijd). Met mogelijk negatieve gevolgen voor vaardigheden en gezondheid. Ook na de start van het VO-onderwijs zijn er nog veel beperkingen en is geven van LO van belang omdat het bewegen op allerlei fronten onder druk staat.

 

Mogen stagiaires weer lesgeven of helpen bij het lesgeven?

Stages kunnen doorgang vinden volgens de richtlijnen van het RIVM en van de sector waarin de stagiair werkzaam is, als de stagiair daar al werkzaam was en geen gebruik maakt van het OV. Advies is te overleggen met de werkgever. Probeer daarbij het aantal volwassenen in de gymzaal te beperken.


Mogen kinderen van 11 en 12 jaar die in klas 1 zitten wel naar school of gelden voor hen andere regels?

Voor LO in het VO is gesteld dat alle maatregelen gelden voor iedereen in het VO, dus ook voor kinderen jonger dan 13 jaar.


Mag ik als VO-vakleerkracht lesgeven bij een basisschool bij mij in de buurt, zolang er in het VO geen lessen gegeven worden?
Ja dat mag, de ALO-bevoegdheid geldt ook voor het PO, maar het is wel verstandig om dit goed op papier te zetten, zeker gezien de aansprakelijkheid bij eventuele ongevallen.

De VO-vakdocent volgt, naast de algemene richtlijnen van het RIVM, het protocol van bewegingsonderwijs in het PO, ook de richtlijnen van de PO-school waar lessen bewegingsonderwijs worden gegeven. De docent zal zich dus moeten verdiepen in het specifieke maatwerk van de basisschool.  

Beide werkgevers (VO en PO) moeten akkoord geven en dit op papier vastleggen dat jij tijdelijk wordt ingezet binnen het PO. Dat hoeft gezien de bijzondere en tijdelijke situatie niet gelijk een detacheringsovereenkomst te zijn (wat het in feite wel is), maar er moeten wel afspraken gemaakt worden dat de werknemer in het kader van coronamaatregelen werkzaamheden verricht voor een collega-school in het PO en dat beide werkgevers hiermee instemmen.

 

KVLO/Zeist, 19-05-2020

Versie 8 (Bijgewerkt 25 mei 2020)
Reacties (14)
Klaas vaak 22 mei om 10:53
Staat er onder vraag 2 en onder vraag 18 niet een totaal ander antwoord?
Bij vraag 2 mag er duidelijk niet binnen gym plaatsvinden.
Bij vraag 18 lijkt dat plotseling wel te mogen?

Paul22 mei om 12:37
Zeer zinnige vragen. Maar wie komt met de antwoorden?
hans verhoogt21 mei om 12:05
Waarom VO /Pro alleen buiten sporten en VSO binnen en buiten?
Torsten Slot26 mei om 20:56
Tot op heden zijn alle lessen (dus ook LO) bij ons op school op afstand door gegaan. Wij zijn er hier behoorlijk trots op (ook op de schoolleiding voor deze keuze en beslissing).

Vandaag horen we opeens dat vanaf volgende week alleen de belangrijke vakken (waarin examen wordt gedaan) nog een plek krijgen in het rooster. LO dus helemaal van de baan! Mag dat zo maar? Ik ben met stomheid geslagen.......

Daar komt bij dat er straks lessen zijn tot 12.45 uur zodat er op de middagen aanvullende opdrachten/toetsen uitgevoerd kunnen worden. Daar was toch wel plaats geweest voor bewegen (al dan niet op afstand)?

Benieuwd naar de kijk van de KVLO op dit punt en ook naar jullie meningen
KVLO, Eric Swinkels22 mei om 09:54
1. Overleg met Gemeente, als dat de beheerder en toezichthouders is. Bij meerdere gebruikers sowieso afstemmen.

Tweede bericht: Moet kunnen als leerlingen handen wassen voorafgaand aan de volgende les. Zou dan wel adviseren dat leerlingen zich matig intensief inspannen. Zweet brengt het virus niet over.
Cor Wilders20 mei om 18:59
Wij gebruiken voor onze lessen de hockeyvelden van de plaatselijke club. Zij mogen geen gebruik maken van de kleedkamers - hoewel ik zie dat ze toch al weer open zijn voor toiletgebruik.
Mogen wij als school wel gebruik maken van die kleedkamers, aangezien onze leerlingen ook op school mogen omkleden?
Daniëlle 20 mei om 19:03
Mogen leerlingen in het VO na de les lo weer het lokaal in? Ze kunnen niet douchen namelijk.
Rob 22 mei om 16:24
Waarom mag er buiten niet een 12 min loop of een 5 km loop worden gehouden als je aan alle eisen voldoet?
Peter23 mei om 08:53
Als er richtlijnen zijn voor alleen buitenlessen...waarom dan in protocollen spreken over springkasten, klimrekken etc?

Is het niet veel beter dat iedereen gewoon zijn/haar eigen verstand gebruikt in plaats van alleen maar kijken naar deze richtlijnen!? Je kunt namelijk niet alle situaties afdekken in dit verhaal.
Michael24 mei om 23:47
Het protocol is erg onduidelijk geschreven. Er mag binnen geen lesgegeven worden, maar er wordt wel over algemene hygiëne voorschriften voor binnen gesproken. Dat creëert verwarring.

Begrijp ik het goed dat als wij buiten op de hockeyvelden lesgeven, wij daar de ballen na voor elke les moeten schoonmaken?
KVLO, Oscar Scipio25 mei om 12:55
Klaas vaak 22 mei om 10:53
Staat er onder vraag 2 en onder vraag 18 niet een totaal ander antwoord?
Bij vraag 2 mag er duidelijk niet binnen gym plaatsvinden.
Bij vraag 18 lijkt dat plotseling wel te mogen?

Klopt! Dit zal z.s.m. aangepast worden! (bedankt voor het opmerken) Het antwoord is dat er alleen buiten bewogen mag worden op het VO.
KVLO, Oscar Scipio25 mei om 13:33
@Peter
Als er richtlijnen zijn voor alleen buitenlessen...waarom dan in protocollen spreken over springkasten, klimrekken etc?

Is het niet veel beter dat iedereen gewoon zijn/haar eigen verstand gebruikt in plaats van alleen maar kijken naar deze richtlijnen!? Je kunt namelijk niet alle situaties afdekken in dit verhaal.

In het protocol VO/PRO zie ik het volgende staan wat betreft materiaal. (er staat niks over springkasten en klimrekken?)

Contact met materiaal en gezamenlijk gebruik daarvan door leerlingen is toegestaan. De leerkracht gebruikt eigen materiaal en probeert contact met materiaal van leerlingen te voorkomen.

Voor iedere school blijft het inderdaad maatwerk en kan op detail niveau niet alles beschreven worden. Aan de hand van de richtlijnen is het boerenverstand gebruiken een goed advies. Maar de richtlijnen geven wel richting aan hoe je met deze situatie om kunt gaan. Wij passen de FAQ aan, naar aanleiding van de vragen die binnenkomen op de Helpdesk of hier en bedanken voor jullie input.
Ewout Buurma25 mei om 14:22
Zijn er toevallig ook informatieposters vanuit de KVLO gericht op LO voor VO die op de buitenlocatie opgehangen kunnen worden? Alvast dank!
Dave25 mei om 20:18
Onze school heeft besloten alleen LO in de onderbouw aan te bieden en de bovenbouw geen fysieke lessen meer aan te bieden (ook BSM) terwijl er nog diverse PTA onderdelen openstaan. In hoeverre kan een school verplicht worden deze lessen toch te laten geven?
Reageer Reactie plaatsen
Ik heb een vraag!
Juridisch
0306937678
Onderwijs
0306937674
Aankomende activiteiten
28
mei
Online FAQ Live VO/PrO sessie 2...
Agendapunt bekijken
28
mei
Online FAQ Live VO/PrO sessie 1...
Agendapunt bekijken
28
mei
Lacrosse...
Agendapunt bekijken
LO-Magazine
Hèt Magazine vol nieuws,
achtergronden en praktijk...
Lees meer
Is heel jouw sectie lid?
  • Hoe meer leden we hebben, hoe meer we voor elkaar kunnen krijgen. Ook voor je collega’s die nog geen lid zijn.
  • Lid worden kan via..
Terug naar boven
Een ogenblik geduld alstublieft...